---
title: "Pozasądowe koszty dochodzenia należności"
description: "Uzasadnione koszty poniesione przed postępowaniem sądowym w celu wyegzekwowania niezapłaconego długu, które można przenieść na dłużnika."
canonical: "https://contracko.com/pl/glosariusz/pozasadowe-koszty-windykacji"
---
# Pozasądowe koszty dochodzenia należności

Source: https://contracko.com/pl/glosariusz/pozasadowe-koszty-windykacji

# Pozasądowe koszty dochodzenia należności

Uzasadnione koszty poniesione przed postępowaniem sądowym w celu wyegzekwowania niezapłaconego długu, które można przenieść na dłużnika.

## Definicja

Pozasądowe koszty dochodzenia należności to uzasadnione wydatki wierzyciela poniesione po to, by uzyskać zapłatę przed wszczęciem postępowania sądowego — na przykład przypomnienia, wezwania do zapłaty i działania windykacyjne. W transakcjach handlowych ustawa o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych przyznaje wierzycielowi, obok odsetek, rekompensatę za koszty odzyskiwania należności: równowartość 40 EUR, gdy wartość świadczenia nie przekracza 5 000 zł, 70 EUR, gdy jest wyższa niż 5 000 zł, ale niższa niż 50 000 zł, i 100 EUR, gdy wynosi co najmniej 50 000 zł. Ponadto wierzycielowi przysługuje zwrot poniesionych kosztów odzyskiwania przekraczających tę kwotę. Rekompensata należy się bez wezwania, od dnia nabycia uprawnienia do odsetek, a jej równowartość ustala się według średniego kursu euro NBP z ostatniego dnia roboczego miesiąca poprzedzającego miesiąc wymagalności świadczenia. Wobec konsumentów nie ma stałej ustawowej kwoty: nadmierne opłaty za wezwania mogą być uznane za niedozwolone postanowienia umowne.

## Przykład

> Po upływie terminu płatności wierzyciel w transakcji handlowej może — obok odsetek — doliczyć do wezwania ustawową rekompensatę 40 EUR, jeżeli wartość niezapłaconego świadczenia nie przekracza 5 000 zł.

## Dlaczego to ryzyko biznesowe

Wielu wierzycieli nie dolicza rekompensaty za koszty odzyskiwania do swoich wezwań, bo nie zna tego uprawnienia albo nie potrafi wykazać, że odsetki już się należą. W efekcie tracą rekompensatę, która im przysługuje. Dla dłużnika zasadne roszczenie o koszty odzyskiwania oznacza, że końcowa kwota może być istotnie wyższa od pierwotnej faktury.

## Jak tym zarządzać

- Pamiętaj, że w transakcjach handlowych rekompensata za koszty odzyskiwania należy się bez wezwania od dnia nabycia uprawnienia do odsetek — dolicz ją do wezwania, gdy spełnione są warunki ustawy.
- Sprawdź, który próg kwotowy świadczenia ma zastosowanie, i zastosuj odpowiednią kwotę: 40, 70 albo 100 EUR. Przelicz ją według średniego kursu euro NBP z ostatniego dnia roboczego miesiąca poprzedzającego miesiąc wymagalności świadczenia.
- Dokumentuj faktycznie podjęte działania, z datami i dowodami: pierwotną fakturę, przypomnienie, wezwanie do zapłaty i zlecenie windykacji. Dokumentacja wspiera roszczenie, ale nie gwarantuje jego zasadności.
- Uważaj na klauzule rozszerzające odpowiedzialność kosztową dłużnika poza ustawę. W obrocie B2B swoboda umów pozwala na dodatkowe ustalenia, ale postanowienie naruszające prawo lub zasady współżycia społecznego może zostać uznane za nieważne (art. 58 KC), a w umowach konsumenckich — za niedozwolone postanowienie umowne.
- Jeżeli wezwanie nie przynosi efektu, zaplanuj kolejny krok bez zbędnej zwłoki: sprawdź zasadność roszczenia, proporcjonalność działań i terminy przedawnienia. Nie zakładaj, że samo przypomnienie przerywa bieg przedawnienia.

### Jak pomaga Contracko

Contracko pomaga pilnować zobowiązań płatniczych, terminów umownych i skonfigurowanych przypomnień. Uzyskane informacje możesz wykorzystać do uporządkowania dat i czynności w sprawie windykacyjnej, ale samodzielnie rejestrujesz i przechowujesz faktyczne wezwania, dokumenty, dowody i status płatności. Narzędzie nie pokazuje automatycznie pełnej historii działań windykacyjnych ani nie gwarantuje, że roszczenie jest zasadne.

## Podstawy prawne

- [art. 10 ustawy z dnia 8 marca 2013 r. Ustawa o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych: rekompensata i zwrot kosztów odzyskiwania należności Prawo polskie](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20130000403)

Sprawdź, jakiego prawa dotyczy każda referencja. To informacja ogólna, a nie porada prawna. Te pojęcia są różnie traktowane w różnych systemach prawnych. Zweryfikuj aktualne brzmienie przepisów i ich zastosowanie do Twojej sytuacji z kwalifikowanym prawnikiem.

## Przydatne w branżach

[Usługi finansowe](https://contracko.com/pl/branze/uslugi-finansowe)[Logistyka i dystrybucja](https://contracko.com/pl/branze/logistyka)[Handel detaliczny i hurtowy](https://contracko.com/pl/branze/handel-detaliczny-i-hurtowy)

## Powiązane klauzule

- [Klauzula warunków płatności](https://contracko.com/pl/biblioteka-klauzul/warunki-platnosci)

## Powiązane terminy

- [Opóźnienie w zapłacie](https://contracko.com/pl/glosariusz/zwloka-w-platnosci)
- [Odsetki ustawowe za opóźnienie](https://contracko.com/pl/glosariusz/odsetki-ustawowe-za-opoznienie)
- [Wezwanie do zapłaty](https://contracko.com/pl/glosariusz/wezwanie-do-zaplaty)
- [Warunki płatności](https://contracko.com/pl/glosariusz/warunki-platnosci)

### Już nigdy nie przegap terminu umowy

- AI znajduje daty odnowień i terminy wypowiedzenia
- Ryzyka i zobowiązania są wyłapywane automatycznie
- Przypomnienia pomagają zareagować, zanim terminy przeminą

Upuść umowę, aby zacząć

PDF, DOCX, PNG lub JPG

[Rozpocznij 7-dniowy okres próbny](https://app.contracko.com/register?appLanguage=pl&utm_source=glossary_sidebar&utm_medium=lead_magnet&utm_campaign=glossary_sidebar_contract_upload&content_slug=extrajudicial-collection-costs&content_title=Pozas%C4%85dowe+koszty+dochodzenia+nale%C5%BCno%C5%9Bci&cta_placement=glossary_sidebar_cta&source_tool=glossary_sidebar_extrajudicial-collection-costs)

Zgodne z RODO. Szyfrowane. Nigdy nie wykorzystywane do trenowania AI.

## Najczęściej zadawane pytania

Najczęstsze pytania o ten termin.

- **Q:** Jakie warunki musi spełniać pisemne wezwanie do zapłaty w sprawie konsumenckiej?
  **A:** Wobec konsumenta wezwanie powinno być jasne i rzetelne: wskazywać wierzyciela, podstawę roszczenia oraz osobno kwotę główną, odsetki i koszty, a także rozsądny termin na dobrowolną zapłatę lub zgłoszenie zarzutów. Polsce nie jest znany ogólny ustawowy „czternastodniowy” wzór wezwania, a samo przypomnienie nie daje automatycznego prawa do doliczenia kosztów windykacji. Opłata za wezwanie musi mieć podstawę umowną i nie może rażąco naruszać interesów konsumenta (art. 385¹ KC).

- **Q:** Jak oblicza się rekompensatę za koszty odzyskiwania należności w transakcjach handlowych?
  **A:** Rekompensata ma charakter ryczałtowy i zależy od wartości świadczenia pieniężnego: 40 EUR, gdy wartość nie przekracza 5 000 zł, 70 EUR, gdy jest wyższa niż 5 000 zł, ale niższa niż 50 000 zł, oraz 100 EUR, gdy wynosi co najmniej 50 000 zł. Równowartość w złotych ustala się według średniego kursu euro ogłoszonego przez NBP ostatniego dnia roboczego miesiąca poprzedzającego miesiąc, w którym świadczenie stało się wymagalne. Obok tego wierzycielowi przysługuje zwrot poniesionych kosztów odzyskiwania przekraczających kwotę ryczałtu. Rekompensata nie obejmuje konsumentów.

- **Q:** Czy wierzyciel może żądać więcej niż ustawowa rekompensata, jeśli koszty rzeczywiste były wyższe?
  **A:** Tak, ale tylko w zakresie, w jakim rzeczywiste koszty odzyskiwania przewyższają kwotę rekompensaty — jeżeli były uzasadnione. Sama wysokość wydatków nie tworzy roszczenia: koszty muszą pozostawać w związku z opóźnieniem i być celowe. Umowne rozszerzanie odpowiedzialności kosztowej dłużnika w obrocie B2B jest możliwe w granicach swobody umów, ale postanowienie sprzeczne z prawem lub zasadami współżycia społecznego może zostać uznane za nieważne (art. 58 KC). W umowach konsumenckich nadmierne opłaty mogą być niedozwolonymi postanowieniami umownymi.

- **Q:** Czy koszty pozasądowego dochodzenia należności można żądać w każdym sporze o dług?
  **A:** Nie. Świadczenie musi być wymagalne i niezapłacone, a wierzyciel musi mieć uprawnienie do odsetek za opóźnienie. Rekompensata z ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom przysługuje w transakcjach handlowych i nie obejmuje konsumentów. Samo powtórzenie faktury nie tworzy roszczenia, ale nie ma też ogólnej zasady, że trzeba wysłać więcej niż jedno pismo. W transakcjach handlowych jedno prawidłowe wezwanie może wystarczyć, a w innych stosunkach zakres zwrotu kosztów zależy od umowy i przepisów ogólnych.

- **Q:** Czy koszty pozasądowego dochodzenia należności dotyczą także dłużników publicznych?
  **A:** Tak. Ustawa o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych obejmuje również podmioty publiczne jako dłużników: rekompensata za koszty odzyskiwania należy się, gdy wierzyciel ma prawo do odsetek na podstawie art. 7 ust. 1 lub art. 8 ust. 1 ustawy. Oznacza to, że także podmiot publiczny może być zobowiązany do zapłaty ryczałtu i zwrotu uzasadnionych kosztów odzyskiwania. Nie dotyczy to automatycznie wszystkich długów publicznych — ocena wymaga sprawdzenia podstawy i charakteru transakcji.

## Zobacz te terminy we własnych umowach

Wgraj umowę, a Contracko wyodrębni kluczowe terminy, daty i zobowiązania, a potem przypomni Ci o każdym, zanim stanie się ważny.

[Zacznij 7-dniowy bezpłatny okres próbny](https://app.contracko.com/register?appLanguage=pl)

Umów demo