Overmachtsclausule

Wat het is

Een overmachtsclausule verdeelt het risico van gebeurtenissen buiten de redelijke controle van partijen, zoals natuurrampen, oorlog, pandemieën en overheidsmaatregelen, die nakoming verhinderen. Zij bepaalt welke gebeurtenissen kwalificeren, welke kennisgeving vereist is en wat er met de overeenkomst gebeurt zolang de situatie voortduurt.

Waarom het belangrijk is

Zonder duidelijke clausule kan een getroffen partij aansprakelijk zijn voor wanprestatie, ook als nakoming werkelijk onmogelijk was. Een goed opgestelde clausule stelt objectieve criteria en remedies vast en voorkomt kostbare geschillen over wie de schade door bijvoorbeeld een pandemie draagt.

Hoe u het toepast

• Som kwalificerende gebeurtenissen op, maar behoud een objectieve restbepaling ("buiten redelijke controle").
• Vereis onverwijlde schriftelijke kennisgeving en voortdurende inspanning tot beperking van de gevolgen.
• Neem een uiterste termijn op: elke partij mag opzeggen als de situatie langer dan bijvoorbeeld 60 dagen duurt.

Voorbeeldtekst

Geen der partijen is aansprakelijk voor tekortkoming of vertraging veroorzaakt door gebeurtenissen buiten haar redelijke controle, mits zij de andere partij onverwijld informeert en zich redelijkerwijs inspant de gevolgen te beperken.

Onderhandelingstips

• • Verduidelijk of betalingsverplichtingen worden opgeschort of slechts uitgesteld tijdens de gebeurtenis.

Veelgemaakte fouten

• • Economische tegenslag of kostenstijging op zichzelf als overmacht behandelen, wat doorgaans niet het geval is.

Juridische bronnen

• BW 6:75 Burgerlijk Wetboek: overmacht Nederlands recht
• BW 6:248 Redelijkheid en billijkheid Nederlands recht

Tenzij anders aangegeven verwijzen de bronnen naar Nederlands recht (Burgerlijk Wetboek); EU-regelgeving zoals de AVG geldt in de hele EU. Dit is algemene informatie, geen juridisch advies. Andere rechtsstelsels behandelen deze begrippen anders. Controleer de actuele tekst en uw situatie met een gekwalificeerde jurist.